Naar inhoud springen

Ir. D.F. Woudagemaal en Manometer en stoomdruk: verschil tussen pagina's

(Verschil tussen pagina's)
geen bewerkingssamenvatting
imported>Jasper
Geen bewerkingssamenvatting
 
imported>Jan Pieter Rottine
Geen bewerkingssamenvatting
 
Regel 1: Regel 1:
Het [[ir. D.F. Woudagemaal]] is het grootste, nog in bedrijf zijnde, [[stoomgemaal]] ter wereld. Het is door koningin Wilhelmina officieel geopend op 7 okt 1920.
De '''manometer dient ervoor om de stoomdruk in de stoomketel te meten''' en te kunnen '''controleren'''. In de Nederlandse Stoomwet staat aangegeven dat de aanwezigheid van een '''manometer wettelijk vereist''' is.


Het Woudagemaal dient om een te hoge waterstand van het [[Friese boezemwater]] te verlagen. Na 47 jaar te hebben gedraaid op kolen zijn de ketels in 1967 omgebouwd voor oliestook.
De manometer is volgens de fysica '''afgeleid van de drukmeting van de atmosfeer (de buitenlucht)'''. Dit gebeurt met de '''barometer''', waaraan op zijn beurt weer de '''buis van Torricelli''' (gesloten glazen buis met kwikkolom) ten grondslag ligt.


In mei 1967 werd het elektrische [[Hooglandgemaal]] geopend. Dit [[gemaal]] bij Stavoren was al gepland in het besluit van 1913! Na de afsluiting van Lauwerszee in 1969 ontstond het Lauwersmeer met de uitwateringssluizen bij Lauwersoog. Deze beide factoren hebben er sterk toe bijgedragen dat het Woudagemaal sindsdien aanzienlijk minder vaak heeft moeten pompen. Maar in het voorjaar van 2002 heeft het Woudagemaal toch tien dagen aan één stuk gedraaid.
De manometer wordt '''algemeen-stoomtechnisch beschreven''' bij ons hoofdstuk '''[[Manometers]]'''


In 1998 is het uitstekend onderhouden monument op de [[Werelderfgoedlijst van UNESCO]] geplaatst, en op 7 juli 2001 is de publieke openstelling gestart door Commissaris van de Koningin Nijpels.
Men onderscheidt weliswaar twee soorten manometers: '''kwik- en metaalmanometers'''.
<br>De eerste groep wordt niet meer gebruikt sinds men uitstekende metaalmanometers kan vervaardigen.


'''Stoomkracht'''
Bij het meten van de stoomspanning moet men twee verschillende principes in ogenschouw nemen:
<ul>
<li> Het meten van de '''absolute spanning'''
<br>Dit is de '''spanning van de ons omringende atmosfeer''' (waarmee de druk in de ketel in evenwicht op het moment dat het ketelvat gesloten wordt) '''opgeteld met de heersende stoomspanning''' (overdruk) in de ketel, op het moment dat er in het gesloten ketelvat stoom wordt geproduceerd.


De [[waterpompen|waterpomp]] van het Woudagemaal worden aangedreven door stoomkracht. De [[stoom]] die de vier [[stoommachines|stoommachine]] aandrijft, ontstaat door water te verhitten tot stoom. Dit gebeurt in de [[stoomketels|stoomketel]]. Tegenwoordig wordt [[stookolie]] gebruikt, maar oorspronkelijk stookte men het gemaal op [[steenkolen|steenkool]].
<li> Het meten van de '''overdrukspanning'''
<br>Dit is de '''spanning van de heersende stoomspanning''' bij de productie van stoom
</ul>


Bij een draaiend Woudagemaal werd tussen de 30.000 kg en 35.000 kg steenkolen per dag verbruikt, met uurgemiddelden van soms wel 1400 kg per uur.
Bij de '''metaalmanometers''' worden er hoofdzakelijk '''twee verschillende constructies''' onderscheiden:
<ul>
<li>De '''Manometer van Bourdon''' uit Frankrijk (volgens de Duitsers Schinz!)
<br>Bij deze manometer wordt de stoomdruk gemeten '''met behulp van een omgebogen metalen buis''', waarin de stoomspanning wordt toegelaten. Bij het toenemen van de spanning en de ovale lengte doorsnede van de buis verplaatst het uiteinde van de buis zich, de '''beweging wordt via een koord en meter zichtbaar gemaakt op een peilschaal'''.


'''Opslag van steenkolen'''
<li>De '''Manometer van Schäffer en Budenberg''' uit Buckau in Duitsland
Deze manometer werkt met een stalen '''plaat tussen twee flenzen in de stoomleiding'''. De stalen plaat heeft ringvormige golvingen, waardoor deze flexibel wordt en door de veranderingen in de stoomspanning naar binnen of naar buiten kan worden bewogen. Deze '''bewegingen worden via een trekstang en meter op een peilschaal aangewezen'''.


Wat nu de parkeerplaats is bij de ingang van het Woudagemaal, was oorspronkelijk de opslagplaats voor de steenkolen. De steenkolen werden per boot aangevoerd.
<br>Voor '''nadere informatie en afbeeldingen''', zie: '''[[Manometers]]''')


'''Van steenkolen naar stookolie'''
<br>In Nederland wijzen de manometers de overdrukspanning aan.
Als het ir. D.F. Woudagemaal in bedrijf is, wijst op iedere stoomketel dus de overdrukspanning aan.


In 1955 werden de kolengestookte ketels vervangen door vier nieuwe ketels. In 1967 werden deze ketels omgebouwd voor stookolie. Er is tegenwoordig tussen de 13 en 17 ton stookolie per dag nodig, afhankelijk van het aantal toeren.
<br>De absolute spanning wordt gevonden door hierbij nog 1 atmosfeer op te tellen.
Voor het gemak rekenen wij voor de atmosferische druk met 1 atmosfeer. In werkelijkheid varieert de ons omringende atmosferische druk met de weersomstandigheden.  
<br>Aangezien het Woudagemaal vaak ingezet wordt in de herfst of winterperiode, als er veel neerslag is gevallen en er een harde wind heerst, zal de atmosferische druk tijdens het buiïge weertype vaak betrekkelijk laag zijn. (weerbericht: gebied met lage druk)


'''Voordelen van stookolie boven steenkolen'''
foto manometer in het Woudagemaal
 
• Stookolie is minder arbeidintensief. Het bespaart maar liefst dertien [[arbeidskrachten|functies bij het Woudagemaak]].
• Vroeger kostte het een volle dag om het gemaal op te starten, nu slechts acht uur.
• Vloeibare brandstoffen zoals stookolie zijn schoner en minder milieubelastend dan steenkolen. Zo heeft stookolie geen asresten, met bijkomende giftige stoffen.
• De invoer van stookolie is gelijkmatiger.
• Het [[rendement]] van stookolie op de stookwaarde is hoger.
• Het onderhoud aan de vlamzijde gedeelte van de stoomketel is aanmerkelijk
Anonieme gebruiker