Inlaten van IJsselmeerwater: verschil tussen versies

geen bewerkingssamenvatting
imported>Jan Pieter Rottine
(Nieuwe pagina aangemaakt met 'Het water- en peilbeheer van de Friese boezem vóór het afsluiten van de Zuiderzee. Van nature heeft Friesland altijd rijk mogen rekenen met veel water, maar de bela...')
 
imported>Jan Pieter Rottine
Geen bewerkingssamenvatting
Regel 1: Regel 1:
Het water- en peilbeheer van de Friese boezem vóór het afsluiten van de Zuiderzee.
(Deze tekst is nog in bewerking)


Van nature heeft Friesland altijd rijk mogen rekenen met veel water, maar de belangen van de boeren en de schippers botsen nog wel eens over het gebruik ervan.
'''Het water- en peilbeheer van de Friese boezem vóór het afsluiten van de Zuiderzee'''


Bij veel regen wordt er – vóór de bouw van het stoomgemaal bij Lemmer – door de sluizen zoet water van de boezem gestroomd.
Van nature heeft '''Friesland''' zich altijd rijk mogen rekenen met '''veel water''', maar '''de belangen van de boeren en de schippers botsen''' nog wel eens over het gebruik ervan.


In droge tijden benutten de boeren het zoete water voor het bevloeien van hun landerijen en het drenken van hun vee. Het waterpeil zakt dan aanmerkelijk. Het inlaten van water uit de – zoute – Zuiderzee is natuurlijk geen optie.  
'''Bij veel regen''' wordt er – vóór de bouw van het stoomgemaal bij Lemmer – '''door de sluizen zoet water van de boezem gestroomd'''.
De landeigenaren hebben vaak meer invloed op het peilbeheer dan de schippers, die met hun schepen in de dan nog ondiepe vaarwaters maar moeizaam vooruitkomen.  
 
De slechte regulering van de waterstand in Friesland leidt dan ook vaak tot irritaties bij de schipper. In droge zomers daalt het waterpeil schrikbarend.
'''In droge tijden''' benutten de boeren '''het zoete water voor het bevloeien van hun landerijen en het drenken van hun vee'''.
<br> Het '''waterpeil zakt dan''' aanmerkelijk. Het '''inlaten van water''' uit de – zoute – Zuiderzee '''is natuurlijk geen optie'''.  
<br>De landeigenaren hebben in de bestuurlijke discussie vaak meer invloed op het peilbeheer dan de schippers, die met hun schepen in de dan nog ondiepe vaarwaters maar moeizaam vooruitkomen.  
<br>De slechte regulering van de waterstand in Friesland '''leidt dan ook vaak tot irritaties bij de schipper'''. In droge zomers daalt het waterpeil schrikbarend.


Het toch al niet diepe zomerpeil in het vaarwater van Lemmer naar Groningen (1,80 meter) daalt in een droge periode geregeld nog met wel 50 centimeter. In een rapportage van de Staatscommissie van 1905 staat:
Het toch al niet diepe zomerpeil in het vaarwater van Lemmer naar Groningen (1,80 meter) daalt in een droge periode geregeld nog met wel 50 centimeter. In een rapportage van de Staatscommissie van 1905 staat:
Regel 13: Regel 16:
Daarentegen kan de schipper in natte zomers maar moeilijk de Friese boezem binnenkomen, omdat de sluizen dan volop aan het spuien zijn.  
Daarentegen kan de schipper in natte zomers maar moeilijk de Friese boezem binnenkomen, omdat de sluizen dan volop aan het spuien zijn.  


Na de afsluiting van de Zuiderzee in 1932 verandert het water- en peilbeheer.
'''Na de afsluiting van de Zuiderzee in 1932 verandert het water- en peilbeheer'''.


Droogte in de zomer blijft natuurlijk een regelmatig voorkomend verschijnsel. Na 1932 is echter het IJsselmeer ontstaan dat lanzamerhand zoeter water krijgt door de regelmatige aanvoer van water vanaf de Rijn via de IJssel. Het IJsselmeer gaat als een opslagbekken van zoet water fungeren.
'''Droogte in de zomer''' blijft natuurlijk '''een regelmatig voorkomend verschijnsel'''. Na 1932 is echter het '''[[IJsselmeer]]''' ontstaan, dat langzamerhand zoeter water krijgt door de '''regelmatige aanvoer van zoet water vanaf de Rijn via de IJssel'''. Het IJsselmeer gaat als '''een opslagbekken''' van zoet water fungeren.
 
 
Nu kunnen de waterschappen, later opgegaan in Wetterskip Fryslân regelmatig water inlaten via de schutsluizen in Workum, Makkum en Stavoren.
'''Nu''' kunnen de waterschappen, later opgegaan in Wetterskip Fryslân, '''regelmatig zoet water inlaten via de schutsluizen in Workum, Makkum en Stavoren'''.


Doorvoer naar Groningen
Doorvoer naar Groningen
Ook voert het Wetterskip regelmatig water door naar Groningen via Gaarkeuken. Waterschap Noorderzijlvest laat dan weer water vanaf Gaarkeuken in om tekorten in het Drents plateau te kunnen opvangen. Deze doorvoer van water naar Groningen begint vaak wat later in het zomerseizoen.  
Ook voert het Wetterskip '''regelmatig water door naar Groningen via Gaarkeuken'''. Waterschap Noorderzijlvest laat dan weer water vanaf Gaarkeuken in '''om tekorten in het Drents plateau te kunnen opvangen'''. Deze doorvoer van water naar Groningen begint vaak wat later in het zomerseizoen.  


Verder zorgt Wetterskip Fryslân voor een buffer op de Friese boezem. Dat betekent dat de waterstand (normaal -52 cm NAP) nu drie tot vier centimeter hoger staat. De bedoeling daarvan is om de landbouw en de natuur in Fryslân te voorzien van voldoende water en om ervoor te zorgen dat de veenkaden niet te veel indrogen.
Verder zorgt Wetterskip Fryslân voor '''een buffer op de Friese boezem'''. Dat betekent dat de waterstand (normaal -52 cm NAP) '''nu drie tot vier centimeter hoger''' staat. De bedoeling daarvan is om de landbouw en de natuur in Fryslân te voorzien van voldoende water en '''om ervoor te zorgen dat de veenkaden niet te veel indrogen'''.
   
   
Als de waterbehoefte in de Friese boezem toeneemt, wordt er ook via de inlaatsluizen Teroelsterkolk en Tacozijl water ingelaten. Met deze totale waterinlaat wordt bovendien de vismigratie tussen het IJsselmeer en de Friese boezem bevorderd.  
'''Als de waterbehoefte in de Friese boezem toeneemt, wordt er ook via de inlaatsluizen Teroelsterkolk en Tacozijl water ingelaten'''. Met deze totale waterinlaat wordt bovendien de vismigratie tussen het IJsselmeer en de Friese boezem bevorderd.  
   
   
Droogte periodes
'''Periodes van droogte'''
De laatste jaren hebben we vaak te maken met een uitzonderlijk droog voorjaar. In zulke omstandigheden is er sprake van een duidelijk neerslagtekort, terwijl er wel sprake is van een aanzienlijke verdamping. Als een dergelijke droge periode lang aanhoudt, moet het Wetterskip ook de veenkaden gaan inspecteren, immers bij uitdroging verliezen ze hun gewicht en sterkte, waardoor ze eventueel scheuren kunnen vertonen of af kunnen schuiven.  
De '''laatste jaren''' hebben we '''vaak te maken met een uitzonderlijk droog voorjaar'''. In zulke omstandigheden is er sprake van '''een duidelijk neerslagtekort''', terwijl er wel sprake is van '''een aanzienlijke verdamping'''. Als een dergelijke droge periode lang aanhoudt, moet het Wetterskip ook de veenkaden gaan inspecteren, immers bij uitdroging verliezen ze hun gewicht en sterkte, waardoor ze eventueel scheuren kunnen vertonen of af kunnen schuiven.  


Het watermanagement in Nederland is in zulke periodes vrij zuinig met het IJsselmeerwater. De afvoer van de Rijn via de IJssel naar het IJsselmeer is dan namelijk vrij laag voor de tijd van het jaar. Bij aanhoudende droogte zal de hoeveelheid in te laten water door het Rijk beperkt worden en wordt er voor de omringende waterschappen en hun gebieden een maximum inlaathoeveelheid aangehouden.
Het watermanagement in Nederland is in zulke periodes '''vrij zuinig met het IJsselmeerwater'''. De '''afvoer van de Rijn via de IJssel naar het IJsselmeer is dan namelijk vrij laag''' voor de tijd van het jaar. Bij aanhoudende droogte zal '''de hoeveelheid in te laten water door het Rijk beperkt''' worden en wordt er voor de omringende waterschappen en hun gebieden '''een maximum inlaathoeveelheid''' aangehouden.
Dagelijks wordt er in zulke situaties via de inlaatsluizen Teroelsterkolk en Tacozijl, beide bij Lemmer, bijna drie miljoen kubieke meter water ingelaten vanuit het IJsselmeer. Dat is dan nog maar een derde deel van het vastgestelde maximum.
Dagelijks wordt er in zulke situaties via de inlaatsluizen '''Teroelsterkolk en Tacozijl''', beide bij Lemmer,''' bijna drie miljoen kubieke meter water ingelaten vanuit het IJsselmeer'''. Dat is dan nog maar ongeveer '''de helft van het vastgestelde maximum'''.
 
Op de website van Wetterskip Fryslân kunnen belangstellenden dagelijks terecht voor de laatste informatie omtrent de droogte en de maatregelen die het Wetterskip neemt om de gevolgen daarvan zoveel mogelijk te beperken.
Zo kan het Wetterskip bijvoorbeeld een beregeningsverbod voor agrariërs instellen.  


Met het inlaten van dit water houdt Wetterskip Fryslân het peil in de Friese boezem enkele centimeters boven het streefpeil. Daarmee wil het waterschap een buffer creëren voor als er daadwerkelijk problemen ontstaan en de vraag naar water groter wordt. Ook het waterpeil van het IJsselmeer ligt op een iets hoger niveau dan normaal. Via de sluizen in de Afsluitdijk wordt er in dat geval dus minder water gespuid op de Waddenzee dan gebruikelijk.  
Met het inlaten van dit water houdt Wetterskip Fryslân het peil in de Friese boezem enkele centimeters boven het streefpeil. Daarmee wil het waterschap een buffer creëren voor als er daadwerkelijk problemen ontstaan en de vraag naar water groter wordt. Ook het waterpeil van het IJsselmeer ligt op een iets hoger niveau dan normaal. Via de sluizen in de Afsluitdijk wordt er in dat geval dus minder water gespuid op de Waddenzee dan gebruikelijk.  
Regel 46: Regel 46:
Dit zorgwekkende scenario is reden genoeg voor een diepgravende studie, die nog niet is afgerond..
Dit zorgwekkende scenario is reden genoeg voor een diepgravende studie, die nog niet is afgerond..
Er gaan ook stemmen op om het peil van het IJsselmeer in de toekomst drastisch te gaan verhogen, maar dit stuit op ernstige bezwaren van de omringende steden en dorpen.
Er gaan ook stemmen op om het peil van het IJsselmeer in de toekomst drastisch te gaan verhogen, maar dit stuit op ernstige bezwaren van de omringende steden en dorpen.
Op de website van Wetterskip Fryslân kunnen belangstellenden dagelijks terecht voor de laatste informatie omtrent de droogte en de maatregelen die het Wetterskip neemt om de gevolgen daarvan zoveel mogelijk te beperken.
Zo kan het Wetterskip bijvoorbeeld een beregeningsverbod voor agrariërs instellen.
Anonieme gebruiker