Hanze

Uit wiki

Ga naar: navigatie, zoeken

Hanze

De hanze is een handelsverbond dat al in de middeleeuwen werd opgericht tussen steden die vooral aan de [IJsse]] lagen en steden in Noord-Duitsland, de Scandinavische landen (Denemarken, Finland, Noorwegen en Zweden) en de Baltische staten. De handelslanden lagen vooral aan de Oostzee. Deze handel werd ook de Ommelandsvaart genoemd.

Het hanzeverbond was vooral strategsich van belang: het veiligstellen van belangen en bijzondere posities.

De produkten die vervoerd werden waren zeer divers: wat in Nederland werd gemaakt gin mee naar de Oostzeelanden en wat daar beschikbaar was (vooral hout) kwam mee terug.

De steden die vooral bekend zijn geworden van de hanze zijn: Doesburg, Zutphen, Deventer, Zwolle en Kampen. Het waren steden die zich dankzij de hanze al in een vroeg stadium konden ontwikkelen. De stad Zwolle was in 1407 in het Duitse hanzeverbond opgenomen.

Zwolle wist zich in die tijd te ontwikkelen tot een belangrijke stapelplaats en doorvoerplaats. Door het hanzeverbond met Duitsland kreeg Zwolle belangrijke rechten met betrekking tot de Bentheimer zandsteen die via de Vecht werd getransporteerd. Zwolle profiteerde hiervan door het recht van belasting op de doorvoer danwel op het overladen. De Vecht kwam uit in het Zwarte Water en vandaar kon men de [Zuiderzee] opvaren.

Zwolle kon door de gunstige ligging een belangrijke vinger in de pap houden en profiteerde daar dan ook van.

Het Hanzeverbond was tot aan de 17e eeuw van groot belang, daarna verschuift het accent naar de steden in het westen van het land die de koppositie overnemen. De opkomst van de Verenigde Oostindische Compagnie (VOC), dan gaat het om veel grotere schepen en geldbedragen waar de dan ineens relatief kleine hanzesteden geen antwoord op hebben. In Amsterdam en de andere VOC steden was geld aanwezig, kooplieden die fortuin hadden gemaakt wilden dat graag investeren in een nieuwe onderneming de VOC.

Kampen was ook één van de Hanzesteden en was daardoor behoorlijk welvarend maar raakte in verval door de verzanding van de monding van de IJssel en de toenemende concurrentie van vooral Amsterdam.